hamas gazzede kontrolu gercekten birakir mi 7eneHrkA.jpg

Hamas Gazze’de kontrolü gerçekten bırakır mı?

“`html

Gazze’deki Hamas Otoritesi: Ateşkes Sonrası Durum ve Gelecek Senaryoları

Gazze ateşkesinin 10 Ekim’de uygulanmaya başlamasının ardından, Hamas’ın bölgede kontrol sağlama çabaları dikkate değer şekilde artmış durumda.

Maskeli militanların, muhalefet eden gruplara karşı gerçekleştirdiği şiddet eylemleri, Beyaz Saray’da bile ciddi endişelere neden oldu.

Görüntülerde, tahminlere göre Gazze‘deki güçlü çetelerden oluşan bir gruba karşı başvurulan infazlar, izleyicileri derinden ürküttü.

Korku içinde olan diğer bireyler, bacaklarından vurulmuş ya da ağır darbelerle yaralanmış durumda.

Görüşme fırsatı bulduğum bir yardım görevlisi, bazı kişilerin insani yardım malzemelerini çalma girişimleriyle ilgili olarak Hamas’ın uyguladığı şiddetle bağlantılı olduğunu ifade etti.

Birleşmiş Milletler de Gazze‘deki mafya benzeri yapılanmaları yardım malzemelerini çalmakla suçladı.

ABD Başkanı Donald Trump’a göre, Hamas militanlarının silahlarını bırakıp bölgeyi terk etmeleri gerekmekte. Ancak bu durum Gazze‘nin mevcut durumu ile örtüşmüyor.

Trump, özellikle 10 Ekim’de İsrail’deki açıklamalarında, Hamas’a geçici bir süreye izin verdiklerini belirtmişti. Bu, örgütün yeniden düzenlenmesine dair kaygıları artırdı.

Air Force One’da gazetecilere konuşan Trump, “Belirli bir süre için kendilerine izin verdik” dedi. Fakat birkaç gün sonra tehditlerini artırarak, “Hamas, Gazze’de insanları öldürmeye devam ederse, müdahale etmekten başka seçeneğimiz kalmayacak” şeklinde bir paylaşımda bulundu.

Peki, şu an Gazze‘deki koşullar, Hamas için ne ifade ediyor?

Gazze halkı için derin acılara yol açan ve örgütün önemli liderlerinin öldürülmesiyle sonuçlanan iki yıllık savaş sonrası Hamas’ın geleceği nasıl şekillenecek?

‘Kaos ve Düzenin Çökmesi’

Hamas Sağlık Bakanlığı, iki yıllık çatışmalar sonucunda 68 bin kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. Makûsadaki kayıplar, birçok Gazzeli için sürpriz olmamasıyla birlikte oldukça yıpratıcı bir nokta. Bu durumu, aralarında yardım görevlileri, avukatlar ve Hamas liderlerine danışmanlık yapan eski bir danışmanla birlikte tartıştım.

Sahada yaşanan durum, Hamas’ın silah bırakma kararının alınma aşamasına gelip gelmediğine dair farklı görüşlerin ortaya çıkmasına neden oluyor.

Yardım görevlisi Hanya Aljamal, Deyr el-Balah yöresinden bizimle yaptığı konuşmada, Gazze Şeridi’nde “düzenin tamamen ortadan kalktığını” belirtti. “Devleti yönetecek birine ihtiyacımız var” diyen Aljamal, “Hamas, çetelerden daha iyi bir seçenek olsa da yetersiz” yorumunu yaptı.

Hamas siyasi liderlerinden biri olan İsmail Haniye’nin eski danışmanı Dr. Ahmed Yusuf, şu anda sıkı bir kontrol mekanizmasına ihtiyaç olduğunu savunuyor. “Kanunu kendi ellerine almaya çalışanlar olduğu sürece, onları etkisiz hale getirecek birine ihtiyacımız var” şeklinde bir görüş belirtiyor. “Bu uzun sürmeyecek; bir ay içinde Türkiye ve Mısır’dan polis ve asker gönderileceğini düşünüyorum” diye ekliyor Yusuf.

Yusuf, uluslararası istikrar gücünün Gazze’ye girişinin Hamas’ın silah bırakmasının başlangıcı olacağını iddia ediyor. Fakat bazı Gazzeliler bu duruma daha eleştirel bir yaklaşım sergiliyor. Bazıları ise Hamas’ın iktidardan ya da silahlardan vazgeçmeyeceğine inanıyor.

Gazzeli avukat Moumen el-Natur da bu görüşe katılıyor. Temmuz ayından bu yana gizlendiğini söyleyen avukat, Hamas’ın kendisine sorgulamak amacıyla el-Şifa Hastanesi’ne gitmesini emrettiğini ifade ediyor. “Hamas, dünyaya ve ABD Başkanı Donald Trump’a mesaj veriyor; ne iktidardan vazgeçecek ne de silahlarını teslim edecek” diyor.

‘Gazze’deki Hâkimiyet’

El-Natur, Hamas’ın silah bırakması durumunda nasıl bir Gazze’nin olacağını öngörüyor. Ona göre, Hamas’ın mücadele ettiği farklı silahlı gruplar, yeni bir güvenlik yapısına entegre edilebilir. Ancak bu öneri, bazıları için pek de hoş karşılanmıyor.

İsrail askeri istihbaratında Filistin toprakları dairesinin eski başkanı Dr. Michael Milshtein, “Hamas hâlâ Gazze’deki en güçlü aktör” diyor. Diğer silahlı gruplara güvenmenin yanıltıcı olduğunu iddia ediyor ve “Bunların çoğu suç örgütü” şeklinde bir eleştiride bulunuyor.

Hamas yetkilileri, grubun Gazze’nin siyasi kontrolünü devretmeye istekli olduklarını savunuyor. Ancak birçok Filistinli ve İsrailli, Hamas’ın bu konuda samimi olup olmadığına dair soru işaretleri taşıyorlar. Ekim 2023 öncesinde, Hamas savaşçılarına silah bırakma konusunda inandırmak, önemli bir adım olarak görülüyor.

Hamas’ın Yükselişi ve Sorunları

Hamas’ın geleceğini ele almak için, tarihsel süreçte nasıl bir güç inşa ettiğine bakmak gerekiyor. 1980’lerde Mısır Müslüman Kardeşleri’nin bir kolu olarak başlayan Hamas, daha sonra İsrail sivillerinin ölümünden sorumlu olan bir milis grubuna evrildi.

ABD Dışişleri Bakanlığı’nın raporuna göre, İran her yıl Hamas’a yaklaşık 100 milyon dolar aktararak grubu destekliyor. Tünel ağı da Hamas’ın kendisini güçlendirmesi için kritik bir unsur haline geldi.

Gazze’deki bu karmaşık tünel yapısı, Hamas’ın askeri alanındaki operasyonlarına olanak tanımakta. Ancak bu durum, sadece askeri değil, aynı zamanda insani açıdan da tartışmalıdır. Tünellerin çoğu sivil altyapının altında gizlenmiş durumda.

Parçalanmış Bir Liderlik

Son dönemde yaşanan olaylar, Hamas’ın liderliğini ciddi şekilde zayıflattı. Örgütün önde gelen isimleri, Gazze’deki ve yurtdışındaki saldırılarla kaybedildi. Ancak buna rağmen, örgüt hala varlığını sürdürmeye devam ediyor.

Özellikle yeni nesil radikal savaşçılar toplandı. Ancak, Ekim 2025’te Hamas, 7 Ekim saldırılarının hatırlatıcı bir gölgesi haline gelmiş durumda.

Buna rağmen, Hamas’ın hala büyük bir takipçi kitlesi ve çok sayıda üyesi olduğu ifade ediliyor. Dr. Yusuf, “Savaşlar onları yıpratsa dahi, Hamas’ın yeniden yapılandırma sürecine gireceğini öngörüyorum” şeklinde konuşuyor.

Sonuç olarak, mevcut durum ve geleceğe dair belirsizlikler hala devam ediyor. Hamas, ne kadar zayıflamış olursa olsun, varlığını sürdürmektedir ve bunun üstesinden gelmek için çözüm yolları aramak gerekmektedir.

Haber, BBC gazetecileri tarafından prepare edilmiştir ve yapay zekadan faydalanılmıştır.

“`